Το μεταθρομβωτικό σύνδρομο, η διάγνωση και οι τρόποι αντιμετώπισής του.

Γράφει ο  Νικόλαος Τσεκούρας - Αγγειοχειρουργός

Το μεταθρομβωτικό σύνδρομο είναι μια πολύ κρίσιμη και δύσκολα αντιμετωπίσιμη κατάσταση  που απαιτεί εξειδικευμένη διάγνωση και θεραπεία. Ο Αγγειοχειρουργός Δρ. Ν. Τσεκούρας μας ενημερώνει σχετικά.

Τί είναι το μεταθρομβωτικό σύνδρομο;

Το μεταθρομβωτικό σύνδρομο είναι η όψιμη (συνήθως μετά από μήνες ή χρόνια) επιπλοκή σε ένα κάτω άκρο, το οποίο υπέστη εν τω βάθει φλεβική θρόμβωση. Γενικά, ένας ασθενής με οξεία εν τω βάθει φλεβική θρόμβωση διατρέχει κίνδυνο 30-40% να αναπτύξει σοβαρό μεταθρομβωτικό σύνδρομο, μέσα στα επόμενα 2 έτη. Τα συμπτώματα του μεταθρομβωτικού συνδρόμου είναι: 

  • Οίδημα
  • Πόνος
  • Έκζεμα
  • Μελάγχρωση του δέρματος
  • Σκλήρυνση του δέρματος και του λίπους κάτω από αυτό
  • Έλκη (ανοιχτές πληγές)

Πώς η φλεβική θρόμβωση οδηγεί σε μεταθρομβωτικό σύνδρομο; 

Η παρουσία θρόμβου μέσα σε μια φλέβα έχει τις ακόλουθες συνέπειες:

Α) Κατ’ αρχάς, ο θρόμβος, καθώς διαλύεται, προκαλεί βλάβη στις φλεβικές βαλβίδες με τις οποίες έρχεται σε επαφή. Η καταστροφή των βαλβίδων οδηγεί στην ανικανότητα του φλεβικού συστήματος να υποστηρίξει την στήλη του αίματος, την οποία η βαρύτητα στέλνει προς τα κάτω, όταν ο ασθενής βρίσκεται στην όρθια θέση.  Έτσι, το φλεβικό σύστημα αποτυγχάνει στην ομαλή μεταφορά του αίματος από το πόδι προς την κοιλιά με αποτέλεσμα μεγάλη ποσότητα αίματος να “λιμνάζει” στο κάτω άκρο. Η κατάσταση αυτή περιγράφεται ως φλεβική ανεπάρκεια του εν τω βάθει συστήματος.

Β) Ο θρόμβος μέσα σε μία φλέβα, σπάνια διαλύεται ικανοποιητικά. Αυτό που συνήθως συμβαίνει είναι η δημιουργία μικρών καναλιών μέσα στον θρόμβο με αποτέλεσμα την δημιουργία διαφραγμάτων στην θέση που αρχικά ήταν ο θρόμβος. Τα διαφραγμάτια αυτά αποτελούν ένα είδος ουλής που αποφράσσει ουσιαστικά τον αυλό της φλέβας και δεν επιτρέπει την ομαλή ροή του αίματος μέσα από αυτή. 

Τα δύο αυτά φαινόμενα, της ανεπάρκειας και της απόφραξης συμμετέχουν σε άλλοτε άλλο βαθμό στην εκδήλωση του συνδρόμου. Όταν συνδυάζονται, οι συνέπειες, συνήθως, είναι πολύ σοβαρές. 

Ποιοι παράγοντες ευνοούν την εμφάνιση του μεταθρομβωτικού συνδρόμου; 

Οι κυριότεροι παράγοντες που οδηγούν στην εμφάνιση του μεταθρομβωτικού συνδρόμου είναι η υποτροπή της φλεβικής θρόμβωσης, η μεγάλη έκταση του θρόμβου και η κεντρικότερη εντόπιση του θρόμβου, σε σχέση με πιο περιφερικές θέσεις. 

Υποτροπή θεωρούμε ένα καινούριο επεισόδιο θρόμβωσης στην ανατομική θέση μιας παλαιότερης θρόμβωσης. Μία νέα εμφάνιση θρόμβου, σε ήδη “τραυματισμένες” φλεβικές βαλβίδες, προκαλεί ακόμη μεγαλύτερη ζημιά στις βαλβίδες αυτές και οδηγεί σε σοβαρότερο μεταθρομβωτικό σύνδρομο, σε σύγκριση με το μεταθρομβωτικό σύνδρομο που θα υπήρχε αν δεν υπήρχε η υποτροπή. 

Επιπλέον, όσο μεγαλύτερη η έκταση του θρόμβου, τόσο περισσότερες οι βαλβίδες που παθαίνουν ζημιά και τόσο μεγαλύτερη η έκταση των φλεβών που δεν λειτουργούν σωστά ή μένουν αποφραγμένες. Το αποτέλεσμα είναι και πάλι σοβαρότερα συμπτώματα μεταθρομβωτικού συνδρόμου, σε σχέση με ασθενείς που έχουν μικρότερης έκτασης θρόμβωση.

Τέλος, η παρουσία θρόμβου σε κεντρικότερες φλέβες του κάτω άκρου, όπως στο πάνω μέρος του μηρού ή μέσα στην πύελο (λεκάνη), έχει μεγαλύτερη πιθανότητα εμφάνισης ενός σοβαρού μεταθρομβωτικού συνδρόμου, σε σύγκριση με παρουσία θρόμβου σε περιφερικότερες φλέβες, όπως για παράδειγμα κοντά στα γόνατα. Αυτό συμβαίνει γιατί οι κεντρικές φλέβες αποτελούν την περιοχή εκείνη του φλεβικού συστήματος του κάτω άκρου, η οποία ‘ελέγχει’ όλη την ποσότητα αίματος που μεταφέρεται από τα πόδια προς την κοιλιά. Βλάβη του συστήματος σε αυτή την θέση επηρεάζει δυσμενώς την όλη φλεβική κυκλοφορία του κάτω άκρου, σε αντίθεση με πιο περιφερικές βλάβες, οι οποίες επηρεάζουν τμήματα μόνο της φλεβικής κυκλοφορίας.  

Τί είναι η λαγονομηριαία θρόμβωση;

Η θρόμβωση κεντρικών φλεβών στην λεκάνη (λαγόνιες φλέβες) και στο πάνω μέρος του κάτω άκρου (κοινές μηριαίες φλέβες), αποτελεί μία διακριτή υποκατηγορία της εν τω βάθει φλεβοθρόμβωσης, γνωστή με τον όρο «λαγονομηριαία θρόμβωση». 

Ποιες οι μακροχρόνιες συνέπειες μιας λαγονομηριαίας θρόμβωσης;

Η θρόμβωση των παραπάνω φλεβών, αν δεν αντιμετωπιστεί νωρίς, με αφαίρεση του θρόμβου, μπορεί να οδηγήσει μέσα στους επόμενους μήνες ή και χρόνια σε σοβαρά προβλήματα της φλεβικής κυκλοφορίας. 

Τα προβλήματα αυτά εκδηλώνονται με σοβαρά προβλήματα κινητικότητας (λόγω πόνου), χρόνια έλκη, σοβαρά οιδήματα και δερματικές αλλοιώσεις όπως μελάγχρωση και έκζεμα. Η όλη κατάσταση του ασθενούς περιγράφεται ως μεταθρομβωτικό σύνδρομο, μία κατάσταση υπεύθυνη για σοβαρή μείωση της ποιότητας ζωής του ασθενούς. 

 

Υπάρχει τρόπος σήμερα να αντιμετωπιστεί με ουσιαστικό τρόπο το μεταθρομβωτικό σύνδρομο;

Το μεταθρομβωτικό σύνδρομο παροδοσιακά αντιμετωπίζεται συντηρητικά με κάλτσες διαβαθμισμένης συμπίεσης και άλλα συντηρητικά μέτρα στην λογική, πάντα, της συμπίεσης. Πρακτικά, η νόσος υποθεραπεύεται. Τα συντηρητικά μέτρα δεν προσφέρουν παρά ελάχιστη ανακούφιση στον άρρωστο, ο οποίος παραμένει με χαμηλότατο επίπεδο ποιότητας ζωής, ακόμα και σε περίπτωση άριστης συμμόρφωσης με την χρήση των ειδικών καλτσών. 

Η σύγχρονη θεραπεία του μεταθρομβωτικού συνδρόμου είναι χειρουργική και πραγματοποιείται με επέμβαση στο εν τω βάθει φλεβικό σύστημα. Όταν η βλάβη, λόγω της παλαιάς θρόμβωσης, περιορίζεται στην λαγόνιο φλέβα, η σύγχρονη αντιμετώπιση περιλαμβάνει την τοποθέτηση ενδοαυλικού μεταλλικού νάρθηκα (stent) στην παθολογική φλέβα, επιτυγχάνοντας τη διάνοιξή της και την αποκατάσταση της φλεβικής κυκλοφορίας. 

Στην περίπτωση της μηριαίας φλέβας η αντιμετώπιση γίνεται πιο πολύπλοκη. Εκεί απαιτείται χειρουργικός καθαρισμός της φλέβας με ανοιχτή χειρουργική επέμβαση, γνωστή στην βιβλιογραφία ως «ενδοφλεβεκτομή» (“endovenectomy”). Με τον τρόπο αυτό αφαιρείται η ουλή που αποφράσσει την φλέβα και η οποία είναι αποτέλεσμα της μη ικανοποιητικής διάλυσης του θρόμβου. Με αυτό τον τρόπο αποκαθίσταται ο αυλός της φλέβας, άρα και η φλεβική κυκλοφορία μέσα από αυτό. Εν συνεχεία, μέσα από την ανοιχτή πια φλέβα, στον ίδιο χειρουργικό χρόνο, γίνεται η τοποθέτηση του stent στην λαγόνιο φλέβα. 

Ο συνδυασμός ανοιχτής επέμβασης και ενδαγγειακής αποκατάστασης βλαβών σε διαφορετικά φλεβικά τμήματα, στον ίδιο χειρουργικό χρόνο, καλείται «υβριδικό χειρουργείο» και αποτελεί ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα αρμονικής συνεργασίας διαφορετικών προσεγγίσεων μιας νόσου, όπου η μία τεχνική συμπληρώνει την άλλη για το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα.     

Νικόλαος Τσεκούρας - Αγγειοχειρουργός

Νικόλαος Τσεκούρας - Αγγειοχειρουργός

Μιλτιάδου 1,
Κηφισιά
14562
Τηλ : (+30) 210 - 6215855,
Κιν. (+30) 697 - 7741191
www.dr-tsekouras.gr
Email: nikos@dr-tsekouras.gr,

Μοιραστείτε το